Bağırsak Sağlığı Neden Önemlidir?
Modern tıbbın kurucusu Hipokrat, “Bütün hastalıklar bağırsakta başlar, bağırsak hasta ise vücudun kalanı da hastadır.” diyerek bağırsak sağlığının çok önemli olduğunu yıllar önce vurgulamıştır.
Bağırsaklarımızda trilyonlarca mikroorganizma bulunur. Bağırsak florası olarak adlandırdığımız bu sistem bakteri, mantar, ve diğer mikroorganizmaları içerisinde barındırır. Yalnızca sindirim süreçlerinde değil, bağışıklık sisteminin güçlenmesi, çeşitli vitaminlerin sentezi, vücuttaki zararlı mikropların atılması, ruh sağlığının iyileştirilmesi gibi önemli süreçlerde görevlidir. Tüm bu görevleri yerine getirebilmek için dengede kalması şarttır!
Bağırsak Sağlığını Etkileyen Faktörler
Bağırsak florası anne karnında oluşmaya başlar, yapılan doğumun şekli ve beslenme ile birlikte şekillenir. Kişinin genetik yapısı, çevresel faktörlerden ağır kimyasallar, toksinler, pestisitlere maruz kalma, erken dönemde oral antibiyotik kullanımı, stres, uyku düzeni ve beslenme düzeni(yetersiz lif tüketimi) bağırsak florasını etkileyen önemli faktörlerdendir.
Sağlıklı Bir Bağırsak Florasının Belirtileri
1) Sindirim sistemi düzenlidir. Kabızlık, ishal, şişkinlik, hazımsızlık gibi problemler az denecek kadar yoktur.
2) Bağışıklık sistemi güçlüdür. Kişi sık sık hastalanmaz.
3) Sağlıklı bağırsak cildin daha parlak ve sağlıklı gözükmesini sağlar.
4) Sağlıklı bir bağırsak florası, gıdaların doğru şekilde sindirilmesini ve emilmesini sağlar. Allerji veya intoleransı olan gıdaların tepkilerini azaltır veya giderir.
5) Sağlıklı bir bağırsak florasına sahip kişilerde yapılan çalışmalarla depresyon veya anksiyete daha az görülür ayrıca stresle baş etmeleri daha kolaydır. Bu durum, bağırsakların mutluluk hormonu olan serotonin üretimindeki rolünden kaynaklanır.(%70 bağırsaklardan üretilir.)
6) Sağlıklı bir flora, enerji metabolizmamız üzerinde oldukça etkili olduğundan, enerjimizin daha yüksek olmasını sağlar.
Bağırsak Florası Bozulduğunda Ortaya Çıkan Sorunlar
Bağırsak florası bozulduğunda, tüm vücut olumsuz etkilenir ve çeşitli sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Bağırsak florasının bozulması, yararlı zararlı bakterilerin dengesinin bozulmasına; yani zararlı bakterilerin çoğalmasına yararlı olanların da azalmasına neden olarak disbiyozis dediğimiz durum ortaya çıkar. Bu durumla birlikte sindirim sistemi problemleri, bağışıklık sistemi zayıflığı, cilt problemleri, hatta psikolojik problemlere kadar birçok durum meydana gelebilir.
Sindirim Problemleri: Şişkinlik, hazımsızlık, kabızlık, ishal ve gaz gibi sık karşılaşılan sorunlar bağırsak yapısının bozulduğunu gösterebilir. Bağışıklık Sisteminin Zayıflaması: Sık sık enfeksiyon geçirmek veya sık sık hastalanıp iyileşmenin uzun sürmesi bağırsak florasının bozukluğuna neden olabilir. Cilt Problemleri: Egzama, akne ve kızarıklık gibi cilt rahatsızlıkları bağırsak rahatsızlığına işaret edebilir. Kronik Hastalık Riski: Diyabet, obezite ve inflamatuvar bağırsak hastalıkları gibi rahatsızlıklar floranın bozulmasıyla ilişkilendirilir. Gıda İntoleransı ve Alerjiler: Bazı gıdalara karşı hassasiyetin artması floranın bozulmasının bir sonucudur. Duygudurum Bozuklukları: Depresyon, anksiyete ve diğer duygudurum bozuklukları (kaygı, stres) bağırsaktaki bakterilerin beyin fonksiyonları üzerindeki etkisini ifade eder.
Bağırsak Florası Nasıl Düzelir?
Bağırsak florasının düzelmesi, tüm vücut sisteminin dengede olması demektir. Dengeli bir vücut mutlu bir yaşam demektir. Peki, bağırsak florasını düzeltmek için neler yapılabilir?
- Probiyotik tüketimini artırın: Yoğurt, kefir, turşu suyu, kombucha, kimchi gibi besinler bağırsaktaki yararlı bakteri sayısını arttırır.
- Prebiyotik besinler tüketin: Soğan, sarımsak, pırasa, muz, yer elması gibi prebiyotik kaynakları bağırsaklardaki yararlı bakterilerin büyümesini destekler.
- Düzenli lif alın: Sebze, meyve, tam tahıl gibi gıdalar bağırsak sağlığını destekler.
- Bol su için: Yeterli sıvı alımı sindirimi kolaylaştırır, bağırsak hareketlerini düzenler ve kabızlığı önler.
- Şeker ve işlenmiş gıdalardan uzak durun: Yüksek şekerli, işlenmiş, rafine ve paketli gıdalar, bağırsak florasının dengesini bozabilir ve zararlı bakterilerin artmasını ve büyümesini teşvik edebilir. Bu durum bağırsak florası üzerinde olumsuz etkilere yol açabilir.
- Antibiyotik kullanımına dikkat edin: Gereksiz antibiyotik kullanımı bağırsak florasını (bakteri dengesini) bozar.
- Düzenli egzersiz yapın: Bağırsak hareketliliğini arttırır.
- Stresten uzak durun: Bağırsaklardaki stres hormonunun artması disbiyozis dediğimiz durumlara ve geçirgenlik problemlerine yol açabilir.